Blogulblog's Blog

Ymmärrän mutten tajua – înțeleg dar nu pricep

Ymmärrän mutten tajua – înțeleg dar nu pricep

A simți finlandeza

.

.

Am spus încă de la începuturile BloguluiBlog cum că finlandeza trebuie simțită și nu înțeleasă, ca alte limbi. Trebuie să recunosc faptul că, pentru proaspătul sosit în țara pădurilor și lacurilor, pentru viața lui de toate zilele, are nevoie de mult mai puțină finlandeză și anume doar că trebuie să simtă, să intuiască cuvintele care ilustrează cel mai bine Finlanda, finlandezul și viața lui. Astfel ajunge să gândească în finlandeză, fără să fie nevoie să-și traducă din românește. pentru că șablonul românesc nu se potrivește cu cel finlandez, iar sintagmele și expresiile diferă substanțial.

În situația dată, verbele a simți și a intui sunt pentru român de la sine înțelese, dar pentru finlandez ele au nenumărate traduceri care, doar împreună, pot reda sensul românesc. Astfel, potrivit dicționarului, a simți are traducerile tuntea, kokea, aistia; aavista; vainuta, iar a intuivaistota, aavistaa. Ei bine, dintre toate doar aistia se apropie, oarecum, de sensul necesar explicației, doar că se referă, limitat, la aisti – simț fiziologic. În ajutor îi vine tajuta din taju – cunoștință, conștiență:

tajuta74 – a pricepe, a-și da seama; a intui; a se sensibiliza la primirea mesajului.

  1. aistia, havaita aistimin. Ihmiskorvin tajuttavat äänet.
  2. tiedostaa näkemänsä, kokemansa, havaitsemansa. Ei tajunnut vaaraa. Alkoi vähitellen tajuta näkemänsä.
  3. käsittää, ymmärtää, oivaltaa. Tajuta jtak selvästi, kirkkaasti, hämärästi. Tajuatko mitä sanon? En tajua, mikä häntä vaivaa. Jk on vaikea tajuta, vaikeasti tajuttavissa. Esittää asiansa tajuttavasti. En tajunnut lähteä ajoissa.

.

Aici sensurile punctului 3. sunt cele mai potrivite: käsittää, ymmärtää, oivaltaa. Pot spune ”ymmärrän mutten tajua” – „înțeleg dar nu pricep”. Pricep se leagă de percepție adică de aisti, aistia.

.

käsittää53*C – a pricepe, a înțelege; a-și da seama, a intui; a percepe; a considera; a-și face o idee clară.

  1. ymmärtää, tajuta, älytä, oivaltaa, ajatuksissa tulkita. Käsittää lukemansa. En voi käsittää, että – –. Käsitätkö mitä tarkoitan? Käsitti jo puolesta sanasta. Käsittääkseni asia on niin. Älä käsitä minua väärin! Käsitin sen ironiaksi.
  2. tarkoittaa. Mitä sitten demokratialla käsitetäänkin.
  3. sulkea, sisällyttää piiriinsä, sisältää, koskea. 15 henkeä käsittävä turistiryhmä. Tehdas käsittää useita osastoja. Tutkimus käsittää vuosien 1899 ja 1918 välisen ajan.

.

Aici sensurile punctului 1. ymmärtää, tajuta, älytä, oivaltaa, ajatuksissa tulkita se leagă, toate, de percepție, de simțire. Tarkoittaa de la pct. 2 ne spune doar că mesajul primit urmează să fie categorisit și așezat la locul lui fără să fie disecat, pentru a fi înțeles. La fel sisällyttää și sisältää – a include.

oivaltaa54*I – a înțelege imediat, din zbor; a-și da seama; a intui; a recunoaște ușor; a fi conștient de ceva.

käsittää, tajuta, älytä, keksiä, ymmärtää (välähdysmäisesti), saada idea. Oivaltaa tilanne. Oivalsi nopeasti, mitä oli tehtävä. Onneksi oivalsin kysyä asiaa. Hyvin oivallettu.

Dintre sensurile menționate în definiție consider älytä, keksiä, ymmärtää (välähdysmäisesti – rapid, fulgerător), saada idea – a prinde ideea

.

älytä74 – (legat de äly – inteligență, intelect), a înțelege, a-și da seama; a discerne; a constata; a gândi că; a crede; a prinde din zbor (ideea).

oivaltaa, huomata, tajuta, ymmärtää, käsittää. Älytä, mistä on kysymys. Älysi kysyä hintaa. Älytä jutun juoni. Älysi tulleensa nenästä vedetyksi.

De aici iese din joc doar huomata – a observa, a lua în considerație. Ar mai fi și sinonimul său hoksata – a-i veni în minte, a se gândi la.

.

Până acum noțiunile au fost gândite pornind de la limba română. Spuneam că sintagmele românești nu se potrivesc cu cele finlandeze. Finlandezul nu prea are nevoie de toate cele descrise mai sus, când a înțeles perfect ideaa spune doar selvä! – clar!. Am luat mai jos familiile de cuvinte cu rădăcinile selk– și selv-. Din mulțimea de verbe listate niciunul nu are prioritate, pentru că fieacare se folosește în circumstanțe diferite. Rețin, totuși, selvă!: yksityiskohtia myöten tajuttu t. ajateltu, täysin ymmärretty, selkeä. Jollakulla on selvä käsitys, mielikuva jstak. Onko selvä [= oletko ymmärtänyt, käsitätkö]? Selvä! Selvä on!

selkeennyttää, selkeentyä, selkeys, selkeytin, selkeyttää, selkeytymätön, selkeytys, selkeytysallas, selkeytyä, selkeä, selkeäpiirteinen, selkeästi, selkiinnyttää, selkiintyä, selkis, selkiyttää, selkiytymätön, selkiytys, selkiytyä, selkkaus

selvennys, selvennös, selventyä, selventää, selvetä, selville, selvilleotto, selvillesaanti, selvillä, selvitellä, selvittely, selvittäjä, selvittämätön, selvittää, selvitys, selvityshenkilö, selvitysmies, selvitystila, selvityttää, selvitä, selviytyjä, selviytymiskertomus, selviytymistarina, selviytyä, selviämisasema, selviämistila, selviö, selvyys, selvä, selväjärkinen, selväkieli, selväkielinen, selväkielisesti, selvänäkijä, selvänäkö, selvänäköinen, selvänäköisesti, selvänäköisyys, selväpiirteinen, selväpiirteisesti, selväpiirteisyys, selväpuheinen, selväpäinen, selvärajainen, selvärakenteinen, selväsanainen, selväsanaisesti, selvästi

.

Pe ymmärtää l-am lăsat. intenționat, la urmă tocmai pentru că este termenul general folosit pentru înlegere, a înțelege.

ymmärtää54*K – a înțelege, a pricepe, a se dumiri; a se convinge; a-și da seama.

  1. (ymmärrettäväymmärtämätönymmärtävä erikseen) saada järkensä avulla itselleen selväksi, hallita mielessään näin selville saatu, käsittää, oivaltaa, älytä, tajuta. Ymmärtää lukemansa. Ymmärrän tarkoituksesi. Ei ymmärtänyt vihjettä. Ymmärsi heti koneen rakenteen. Luonnonilmiöiden ymmärtämiseen tähtäävä tutkimus. Ymmärsi vähän ruotsia. Kuullun ymmärtämistä[myös →←] testaava koe. Maanviljelystä en ymmärrä mitään. Lapsikin ymmärtää, että – –. En ymmärrä, miten menettelisin. Tehtävä oli ymmärtääkseni [= ymmärrykseni mukaan, käsittääkseni] mahdoton. Ei ymmärrä omaa etuaan, omaa parastaan. Ymmärsin pitää suuni kiinni. Ei ymmärtänyt edes hävetä. Ymmärsinkö oikein, aiot siis jäädä eläkkeelle? Älä ymmärrä minua väärin, kun sanon, että – –. Miten hänen sanansa on ymmärrettävä? Ymmärsin sen ironiaksi. Antoi ymmärtää [= ilmaisi epäsuorasti], ettei pitänyt ehdotuksesta.

Kuv. Ymmärtää yskä käsittää vihje t. jk suoraan ilmaisematon tarkoitus, tajuta tilanne. Ymmärsi yskän ja jätti rakastuneet kahden.

  1. tajuta jnk arvo, hyväksyä, arvostaa. Ymmärrätkö modernia taidetta? Hän ei ymmärrä leikkiä, huumoria. Ymmärrän hänen kantansa, mutta olen eri mieltä. Väärin ymmärretty nero.
  2. suhtautua jkhun myötämielisesti, suopeasti, suvaitsevasti, osata asettua jkn kannalle, tuntea empatiaa jtak kohtaan. Ymmärtää nuoria. Kukaan ei ymmärrä minua.

 

Pentru ideea nostră, elementele punctului 1. sunt cele necesare și anume, saada selville – a se lămuri, ca și käsittää, oivaltaa, älytä, tajuta, deja discutate mai sus.

.

Pentri limba română avem termenul vechi, astăzi desuet, pliroforie care înseamnă informație și care devine în finlandeză tieto, tiedot, tiedotus. Sinonimele românești care susțin subiectul paginii: clarificare, cunoștință, deslușire, dezlegare, elucidare, explicare, explicație, informație, lămurire, limpezire, precizare, rezolvare, soluție, soluționare, știre, veste. 

DUMERI, DUMIRI (domeri domiri) vb. 1. a înțelege, a se lămuri, a pricepe, a ști, (reg.) a se nădăi, (fig.) a se trezi. (Tot nu te-ai ~ ce-am vrut să-ți spun?) 2. a (se) clarifica, a (se) edifica, a (se) lămuri. (S-a ~ imediat ce i-a văzut actele.)

.

Introdus / lisätty 14.10.2019

Creează gratuit un site web sau un blog la WordPress.com.

%d blogeri au apreciat asta: